Polski sektor soków, nektarów i napojów owocowych pozostaje jedną z istotnych gałęzi przetwórstwa rolno-spożywczego, generującą znaczące wolumeny produkcji i stabilny eksport. Jak podkreśla Julian Pawlak, prezes KUPS, branża jednocześnie mierzy się z rosnącą presją kosztową, regulacyjną oraz długoterminowym spadkiem konsumpcji.
Skala produkcji: ponad 1,3 mld litrów rocznie
Według danych przedstawionych przez branżę, w Polsce rocznie produkuje się: ponad 1,3 miliarda litrów soków, nektarów i napojów o wysokiej zawartości soku, około 400 milionów litrów soków NFC (not from concentrate),
około 350 tysięcy ton soków zagęszczonych.
Jak podkreślają przedstawiciele sektora sektor, zakłady produkcyjne charakteryzują się dziś wysokim poziomem automatyzacji oraz wykorzystaniem nowoczesnych technologii, co pozwala utrzymywać konkurencyjność na rynkach międzynarodowych.
Eksport: 830 mln euro rocznie i 60 rynków
Branża sokownicza stanowi również ważny element polskiego eksportu rolno-spożywczego. W ostatnich pięciu latach wartość eksportu utrzymuje się na poziomie około 830 mln euro rocznie. W samym 2025 roku koncentrat soku jabłkowego z Polski trafiał do około 60 krajów. Polska utrzymuje silną pozycję w globalnym łańcuchu dostaw soków jabłkowych a eksport jest efektem – jak wskazują producenci – „ciężkiej pracy i inwestycji w innowacje technologiczne”.
Kluczowe wyzwania: koszty, energia i regulacje
Mimo silnych fundamentów produkcyjnych, branża wskazuje na narastające problemy strukturalne. Do najważniejszych należą: rosnące ceny surowców rolnych, szczególnie jabłek i owoców przemysłowych, wzrost kosztów energii, istotnych w procesach koncentracji i przetwórstwa, brak pracowników sezonowych, rosnące koszty pracy, coraz bardziej restrykcyjne regulacje środowiskowe i produkcyjne oraz konieczność dostosowania surowców i technologii do nowych wymogów prawnych. Jak wskazuje branża, kumulacja tych czynników przekłada się bezpośrednio na wzrost kosztów produkcji gotowych wyrobów.
Spadek konsumpcji soków – trend strukturalny
Jednym z najpoważniejszych wyzwań, na które zwraca uwagę sektor, jest trwały spadek konsumpcji soków, nektarów i napojów z wysoką zawartością soku. W ocenie branży jest to długoterminowy trend rynkowy, który ogranicza popyt na owoce przemysłowe, zmniejsza zapotrzebowanie na surowiec dla przetwórstwa, wpływa na całą strukturę rynku owocowo-warzywnego.
Presja fiskalna i regulacyjna
Istotnym elementem wskazywanym przez branżę jest także rosnąca presja podatkowa. Sektor zwraca uwagę na funkcjonujący już podatek cukrowy oraz dyskusje o jego potencjalnym podwyższeniu lub rozszerzeniu.
Według producentów, kolejne obciążenia fiskalne mogą prowadzić do wzrostu cen detalicznych napojów,
dalszego spadku konsumpcji, ograniczenia zapotrzebowania na owoce wykorzystywane w przetwórstwie,
a w konsekwencji zmniejszenia skali zagospodarowania surowca rolniczego. Branża podkreśla również, że podobne obciążenia nie są równomiernie stosowane wobec innych kategorii żywności, takich jak słodycze czy przekąski.
Wnioski: stabilny eksport, rosnące ryzyka wewnętrzne
Polski sektor sokowniczy pozostaje dużym i nowoczesnym graczem globalnym – z produkcją przekraczającą miliardy litrów i eksportem na setki milionów euro rocznie. Jednocześnie coraz wyraźniej widać, że jego dalszy rozwój zależeć będzie nie tylko od konkurencyjności międzynarodowej, ale również od warunków krajowych: kosztów, regulacji i trendów konsumenckich.
Kluczowym wyzwaniem najbliższych lat będzie utrzymanie równowagi między rosnącymi kosztami produkcji a spadającym popytem wewnętrznym.