{"id":7596,"date":"2020-03-27T15:04:06","date_gmt":"2020-03-27T14:04:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.agroindustry.pl\/?p=7596"},"modified":"2020-03-27T16:24:25","modified_gmt":"2020-03-27T15:24:25","slug":"woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/","title":{"rendered":"Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa"},"content":{"rendered":"<p>mgr in\u017c. Mateusz Gulej<br \/>\ng\u0142\u00f3wny piwowar Browaru Stu Most\u00f3w<\/p>\n<blockquote><p>Chocia\u017c w \u015bwiadomo\u015bci konsument\u00f3w piwo najcz\u0119\u015bciej kojarzy si\u0119 z chmielem, czasem ewentualnie ze s\u0142odem, to jednak woda jest zdecydowanie podstawowym surowcem do produkcji piwa.<\/p>\n<p>Najmocniejsze przyk\u0142ady gatunk\u00f3w piwnych tj. imperialny stout czy porter ba\u0142tycki sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z ponad 80% wody, a te najl\u017cejsze, jak berliner weisse czy grodziskie z a\u017c 95%. Surowiec o tak du\u017cym udziale w finalnym produkcie musi (i ma!) kluczowe znaczenie dla jako\u015bci.<\/p><\/blockquote>\n<h6><strong>Zu\u017cycie wody w browarze<\/strong><\/h6>\n<p>Woda, kt\u00f3ra finalnie trafia do butelki w formie piwa to zaledwie u\u0142amek jej zu\u017cycia w browarze. Ten cenny surowiec jest zu\u017cywany na ka\u017cdym etapie produkcyjnym, pocz\u0105wszy od zacierania a\u017c po rozlew (a nawet magazynowanie). Konsumpcja wody w browarze zale\u017cy od bardzo wielu czynnik\u00f3w, np. rodzaj warzonego piwa, wielko\u015bci warek, typu rozlewu i pasteryzacji, wieku instalacji, rodzaju sposobu mycia oraz u\u017cywanego sprz\u0119tu, a nawet ilo\u015bci toalet czy stopnia przeszkolenia i \u015bwiadomo\u015bci za\u0142ogi. Ca\u0142kowita ilo\u015b\u0107 wody pobierana przez browar wynosi \u015brednio 4-10 hl na ka\u017cdy hl wyprodukowanego piwa (chocia\u017c istniej\u0105 browary zu\u017cywaj\u0105ce nawet powy\u017cej 14 hl!). Im browar nowocze\u015bniejszy, prowadz\u0105cy bardziej racjonaln\u0105 gospodark\u0119 wodn\u0105, tym zu\u017cycie mo\u017ce by\u0107 ni\u017csze \u2013 znane s\u0105 przypadki tak daleko id\u0105ce optymalizacji proces\u00f3w, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 uzyska\u0107 wyniki poni\u017cej 3,0 hl wody na hl piwa.<\/p>\n<h6><strong>Wymagania stawiane wodzie w zale\u017cno\u015bci od zastosowania<\/strong><\/h6>\n<p>W browarze woda zu\u017cywana jest do r\u00f3\u017cnorodnych cel\u00f3w. Ka\u017cdy browar powinien odpowiedzie\u0107 sobie na pytanie \u2013 ile rodzaj\u00f3w wody jest mu potrzebne i jakie wymagania jej postawi\u0107 w zale\u017cno\u015bci od rodzaju procesu? Browary pobieraj\u0105 r\u00f3\u017cne rodzaje wody do produkcji \u2013 wod\u0119 powierzchniow\u0105 (z rzek, jezior), wod\u0119 g\u0142\u0119binow\u0105 (studnie) czy wod\u0119 wodoci\u0105gow\u0105. Bez wzgl\u0119du na rodzaj \u017ar\u00f3d\u0142a, woda u\u017cywana do produkcji musi przede wszystkim spe\u0142nia\u0107 normy jako\u015bci wody pitnej, zgodn\u0105 z Rozporz\u0105dzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jako\u015bci wody przeznaczonej do spo\u017cycia przez ludzi. Ka\u017cdy browar ma obowi\u0105zek przynajmniej raz w roku bada\u0107 wod\u0119 z w\u0142asnego uj\u0119cia i potwierdza\u0107 jej jako\u015b\u0107 przy kontroli okr\u0119gowej stacji sanitarno-epidemiologicznej. Browary zazwyczaj nie maj\u0105 problemu z wynikami tych bada\u0144 \u2013 wszak jako\u015b\u0107 wody do produkcji piwa powinna by\u0107 znacz\u0105co wy\u017csza, a zawarto\u015b\u0107 poszczeg\u00f3lnych sk\u0142adnik\u00f3w w niej rozpuszczonych du\u017co bardziej precyzyjna, ni\u017c w przypadku zwyk\u0142ej \u201ekran\u00f3wki\u201d. Odpowiednia jako\u015b\u0107 wody, to nie tylko gwarancja zdrowia dla konsument\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c wym\u00f3g dla poprawno\u015bci poszczeg\u00f3lnych proces\u00f3w produkcyjnych oraz w\u0142a\u015bciwy smak i aromat piwa.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft wp-image-7597\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-1.png\" alt=\"\" width=\"276\" height=\"323\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-1.png 548w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-1-256x300.png 256w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-1-128x150.png 128w\" sizes=\"auto, (max-width: 276px) 100vw, 276px\" \/><\/a><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-2.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-7598 alignright\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-2.png\" alt=\"\" width=\"276\" height=\"323\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-2.png 550w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-2-256x300.png 256w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/wykres-2-128x150.png 128w\" sizes=\"auto, (max-width: 276px) 100vw, 276px\" \/><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<h6><strong>Ka\u017cdy styl piwny ma swoj\u0105 wod\u0119<\/strong><\/h6>\n<p>Nie bez powodu okre\u015blone rejony \u015bwiata by\u0142y kojarzone z konkretnymi stylami piwa. Lokalizacja browaru mia\u0142a bardzo du\u017ce znaczenie dla jako\u015bci i charakteru piwa jakie produkowa\u0142. Najwi\u0119ksze znaczenie w tym aspekcie mia\u0142a woda. To sk\u0105d browar j\u0105 pozyskiwa\u0142 i jakiej by\u0142a jako\u015bci, mia\u0142o ogromny wp\u0142yw na to, jak piwo smakowa\u0142o. \u015awietnym przyk\u0142adem jest historyczny styl gose. Piwo to warzone by\u0142o co najmniej 500 lat temu, w rejonie miasta Goslar znajduj\u0105cego si\u0119 w Dolnej Saksonii, przez kt\u00f3ry przep\u0142ywa ma\u0142a rzeka Gose. W g\u00f3rze tej rzeki odkryto spore z\u0142o\u017ca srebra, kt\u00f3rym towarzyszy\u0142y minera\u0142y bogate w mied\u017a, cynk, o\u0142\u00f3w i s\u00f3l. Charakterystyczna s\u0142ono\u015b\u0107 wp\u0142ywa\u0142a na pe\u0142ni\u0119 tego kwa\u015bnego, orze\u017awiaj\u0105cego piwa, tworz\u0105c niepowtarzalne odczucia smakowe.<\/p>\n<p>Ka\u017cdy styl piwa wymaga okre\u015blonego sk\u0142adu wody. Dlatego odpowiedzialny browar po\u015bwi\u0119ca wodzie naprawd\u0119 du\u017co uwagi \u2013 oczyszczaj\u0105c j\u0105 i koryguj\u0105c zawarto\u015b\u0107 poszczeg\u00f3lnych sk\u0142adnik\u00f3w, modyfikuj\u0105c j\u0105 dla ka\u017cdego stylu osobno.<\/p>\n<p><strong><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-7600 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-1.png\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"287\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-1.png 500w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-1-300x172.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-1-150x86.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/a><\/strong><\/p>\n<h6><strong>Sk\u0142adniki wody wa\u017cne dla piwowarstwa<\/strong><\/h6>\n<p>Piwowarzy powinni skupi\u0107 si\u0119 na wielu sk\u0142adnikach i parametrach wody. Najistotniejsze z nich oraz ich zakres i wp\u0142yw mo\u017cna znale\u017a\u0107 w tabeli 2. na nast\u0119pnej stronie.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/rysunek-1-1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-7604 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/rysunek-1-1.png\" alt=\"\" width=\"647\" height=\"444\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/rysunek-1-1.png 647w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/rysunek-1-1-300x206.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/rysunek-1-1-150x103.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/a><!--nextpage--><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-7605 alignright\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2.png\" alt=\"\" width=\"659\" height=\"661\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2.png 889w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2-350x350.png 350w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2-150x150.png 150w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2-300x300.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2-768x771.png 768w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-2-60x60.png 60w\" sizes=\"auto, (max-width: 659px) 100vw, 659px\" \/><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h6><strong>Metody bada\u0144 wody<\/strong><\/h6>\n<p>Bez wzgl\u0119du na wielko\u015b\u0107 browaru, wod\u0119 powinni\u015bmy bada\u0107. Jak ju\u017c wspomnia\u0142em, raz do roku nale\u017cy wykona\u0107 pe\u0142ne badania wody na potrzeby sanepidu. Niemniej jednak w browarze woda powinna by\u0107 badana jak najcz\u0119\u015bciej oczywi\u015bcie zakres i metody dobieramy adekwatnie do rozmiaru browaru i potrzeb jakie mamy. Pami\u0119tajmy, \u017ce badaniem mo\u017cemy nazwa\u0107 r\u00f3wnie\u017c pr\u00f3bowanie wody, szczeg\u00f3lnie je\u015bli wykona to przeszkolona osoba i sporz\u0105dzone zostan\u0105 z tego odpowiednie zapiski. (Tab 3.) Pomocne mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 te\u017c raporty publikowane przez wodoci\u0105gi, kt\u00f3re dostarczaj\u0105 nam wod\u0119 \u2013 powinny by\u0107 udost\u0119pniane na ich stronach internetowych. Niestety nie b\u0119d\u0105 one pokrywa\u0107 si\u0119 w pe\u0142ni z jako\u015bci\u0105 wody w naszym browarze \u2013 bardzo du\u017ce znaczenia ma jeszcze infrastruktura, kt\u00f3r\u0105 woda jest przesy\u0142ana.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-4-i-5.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7606\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-4-i-5.png\" alt=\"\" width=\"890\" height=\"353\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-4-i-5.png 890w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-4-i-5-300x119.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-4-i-5-768x305.png 768w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-4-i-5-150x59.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 890px) 100vw, 890px\" \/><\/a><\/p>\n<h6><strong>Twardo\u015b\u0107 wody \u2013 twardo\u015b\u0107 ca\u0142kowita a alkaliczno\u015b\u0107 rezydualna<\/strong><\/h6>\n<p>Twardo\u015b\u0107 ca\u0142kowita (TH \u2013 \u201etotal hardness\u201d), to w wielkim skr\u00f3cie \u2013 suma wszystkich substancji rozpuszczonych w wodzie. S\u0105 to g\u0142\u00f3wnie jony Ca2+, Mg2+, Fe2+, Mn2+ i inne. Mo\u017cna j\u0105 podzieli\u0107 na dwa rodzaje:<\/p>\n<p>\u2022 <strong>twardo\u015b\u0107 w\u0119glanowa<\/strong> (tzw. przemijaj\u0105ca, nietrwa\u0142a): tworz\u0105 j\u0105 sole kwasu w\u0119glowego: Ca(HCO3)2 i Mg(HCO3)2 kt\u00f3re to w reakcji termicznej tworz\u0105 kamie\u0144, sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z w\u0119glanu wapnia (CaCO3) i w\u0119glanu magnezu (MgCO3). Twardo\u015b\u0107 t\u0105 mo\u017cna wi\u0119c usun\u0105\u0107, np. zagotowuj\u0105c wod\u0119, natomiast nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce kamie\u0144 ten, pozostawiony przez d\u0142u\u017cszy czas w wodzie, szczeg\u00f3lnie zakwaszonej \u2013 z powrotem si\u0119 w niej rozpu\u015bci.<br \/>\n\u2022<strong> twardo\u015b\u0107 niew\u0119glanowa<\/strong> (tzw. nieprzemijaj\u0105ca): to ta, kt\u00f3rej nie da si\u0119 pozby\u0107 poprzez zagotowanie wody. Tworz\u0105 j\u0105 przede wszystkim chlorki, siarczany, azotyny i inne.<\/p>\n<p>Twardo\u015b\u0107 ca\u0142kowita r\u00f3wnie\u017c powinna by\u0107 stale monitorowana w browarze, mo\u017cna to zrobi\u0107 \u0142atwo przy pomocy pask\u00f3w lub kit\u00f3w do miareczkowania. Twardo\u015b\u0107 ca\u0142kowita nie m\u00f3wi nam wiele o zawarto\u015bci poszczeg\u00f3lnych jon\u00f3w, ale dobrze nadaje si\u0119 do monitoringu zmian jako\u015bciowych naszej wody \u2013 je\u015bli twardo\u015b\u0107 jest na sta\u0142ym poziomie to prawdopodobnie zawarto\u015b\u0107 poszczeg\u00f3lnych jon\u00f3w jest do\u015b\u0107 podobna. Najcz\u0119\u015bciej twardo\u015b\u0107 ca\u0142kowit\u0105 podaje si\u0119 w tzw. stopniach niemieckich [\u00b0dH], lub w przeliczeniu na zawarto\u015b\u0107 CaCO3 (1 \u00b0dH = 17,86 mg CaCO3 w 1 litrze wody). W rzeczywisto\u015bci twardo\u015b\u0107 ca\u0142kowita nie jest najlepszym wska\u017anikiem dla piwowara. Wprowadzono wi\u0119c poj\u0119cie tzw. twardo\u015bci\/alkaliczno\u015bci rezydualnej. Alkaliczno\u015b\u0107 rezydualna, to w zasadzie zdolno\u015b\u0107 wody do wi\u0105zania kwas\u00f3w. Chemicznie &#8211; to r\u00f3\u017cnica w st\u0119\u017ceniach anion\u00f3w i kation\u00f3w. <strong>Mo\u017cna j\u0105 obliczy\u0107 przy pomocy kalkulator\u00f3w, albo stosuj\u0105c poni\u017cszy wz\u00f3r: Alkaliczno\u015b\u0107 rezydualna = Alkaliczno\u015b\u0107 ca\u0142kowita [ppm CaCO3] \u2013 [ppm Ca2+]\/1,4 \u2013 [ppm Mg2+]\/1,7 Im wy\u017csza warto\u015b\u0107 alkaliczno\u015bci rezydualnej, tym wi\u0119ksza zdolno\u015b\u0107 wi\u0105zania kwas\u00f3w, np. kwasu fitowego ze s\u0142odu.<\/strong> Dlatego dla piw ciemnych zaleca si\u0119 pozostawienie lub wytworzenie wy\u017cszej alkaliczno\u015bci rezydualnej.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-5.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-7607 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-5.png\" alt=\"\" width=\"629\" height=\"135\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-5.png 629w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-5-300x64.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-5-150x32.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 629px) 100vw, 629px\" \/><\/a><\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-6.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-7608 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-6.png\" alt=\"\" width=\"890\" height=\"509\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-6.png 890w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-6-300x172.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-6-768x439.png 768w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-6-150x86.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 890px) 100vw, 890px\" \/><\/a><\/p>\n<h6><strong>Metody modyfikacji wody <\/strong><\/h6>\n<p>Ka\u017cdy browar, nawet ten najmniejszy, powinien dostosowywa\u0107 wod\u0119 pod konkretny styl piwa. Metody modyfikacji s\u0105 r\u00f3\u017cne, ale mo\u017cna je podzieli\u0107 na te prostsze i nieco bardziej skomplikowane, wymagaj\u0105ce aparatury oczyszczaj\u0105cej. Zazwyczaj stosuje si\u0119 po\u0142\u0105czenie obu metod, czyli instalacji oczyszczania wody (mniej lub bardziej zaawansowanych) wraz z modyfikacjami solami i kwasami podczas produkcji. Pami\u0119tajmy jednak, \u017ce woda produkowana ostatecznie przez filtry odwr\u00f3conej osmozy jest za czysta \u2013 tak\u0105 wod\u0119 nale\u017cy wymiesza\u0107 z wod\u0105 po filtrach z w\u0119gla aktywnego dla wprowadzenia cho\u0107by minimalnej ilo\u015bci soli niezb\u0119dnych do prawid\u0142owego zacierania i fermentacji piwa (zazwyczaj jest to min. pi\u0119\u0107 stopni niemieckich twardo\u015bci).<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-7609 aligncenter\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7.png\" alt=\"\" width=\"891\" height=\"502\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7.png 891w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7-300x169.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7-768x433.png 768w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7-150x85.png 150w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-7-730x410.png 730w\" sizes=\"auto, (max-width: 891px) 100vw, 891px\" \/><\/a><\/p>\n<h6><strong>Modyfikacje solami<\/strong><\/h6>\n<p>Znaj\u0105c ju\u017c st\u0119\u017cenia poszczeg\u00f3lnych jon\u00f3w w naszej wodzie podstawowej, do\u015b\u0107 prosta staje si\u0119 modyfikacja wody solami do odpowiedniego poziomu. Do obliczenia potrzebnych soli polecane s\u0105 kalkulatory, np. te zawarte w programach dla piwowar\u00f3w (jak BeerSmithTM), albo te na stronach internetowych (np. https:\/\/www.brewersfriend.com\/water-chemistry\/). Cz\u0119\u015b\u0107 soli ma s\u0142ab\u0105 rozpuszczalno\u015b\u0107, dlatego warto stosowa\u0107 je jak najwcze\u015bniej, np. do zacierania, lub przygotowa\u0107 z nich wcze\u015bniej roztwory nasycone, kt\u00f3re b\u0119dziemy dodawa\u0107 do brzeczki lub piwa. Natomiast nic nie stoi na przeszkodzie, aby spr\u00f3bowa\u0107 modyfikacji wody ju\u017c w gotowym piwie. Najlepiej stosowa\u0107 sole \u0142atwo rozpuszczalne, ale nawet podczas ich stosowania musimy by\u0107 pewni prawid\u0142owego ich wymieszania \u2013 a wi\u0119c powinni\u015bmy zastosowa\u0107 mieszanie pompami. Najcz\u0119stsz\u0105 modyfikacj\u0105 jest zmniejszanie kwasowo\u015bci w gotowym piwie poprzez dodatek wodorow\u0119glanu wapnia (sody oczyszczonej). Oczywi\u015bcie takie dzia\u0142ania powinny by\u0107 poprzedzone odpowiednimi testami.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-8-i-9.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7610\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-8-i-9.png\" alt=\"\" width=\"889\" height=\"482\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-8-i-9.png 889w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-8-i-9-300x163.png 300w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-8-i-9-768x416.png 768w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-8-i-9-150x81.png 150w\" sizes=\"auto, (max-width: 889px) 100vw, 889px\" \/><\/a><\/p>\n<h6><strong>New england IPA <\/strong><strong>\u2013 styl zwracaj\u0105cy uwag\u0119 <\/strong><strong>na jako\u015b\u0107 wody<\/strong><\/h6>\n<p>W ostatnich dekadach nie pojawi\u0142 si\u0119 nowy styl piwa, kt\u00f3ry tak bardzo zwraca\u0142by uwag\u0119 piwowar\u00f3w na jako\u015b\u0107 wody jak new england IPA. Styl ten charakteryzuje si\u0119 podwy\u017cszon\u0105 pe\u0142ni\u0105, m\u0119tno\u015bci\u0105, obni\u017con\u0105 goryczk\u0105 (w stosunku do klasycznych IPA) oraz bardzo intensywnymi aromatami pochodz\u0105cymi z nowofalowych odmian chmielu. Aby uzyska\u0107 taki efekt, piwo to zacierane jest z du\u017cym udzia\u0142em wysokobia\u0142kowych surowc\u00f3w (tj. p\u0142atki czy s\u0142ody owsiane i pszeniczne), fermentowane jest brytyjskimi, nisko-atenuacyjnymi i estrowymi w profilu dro\u017cd\u017cami i chmielone w bardzo charakterystyczny spos\u00f3b \u2013 rezygnuje si\u0119 niemal w zupe\u0142no\u015bci chmieleniu na goryczk\u0119, maksymalizuj\u0105c dodatek chmielu do whirlpoola i podczas chmielenia na zimno. Tzw. \u201ehoprate\u201d, czyli ilo\u015b\u0107 chmielu dodawana na zimno, nierzadko przekracza ponad 20 g\/litr piwa. Przy tak du\u017cym udziale chmielu na zimno nie da si\u0119 unikn\u0105\u0107 ekstrakcji \u015bci\u0105gaj\u0105cych w smaku polifenoli oraz alfa-kwas\u00f3w z chmielu. Rozwi\u0105zaniem jest specyficzna modyfikacja wody. Stosuje si\u0119 wysokie og\u00f3lne zasolenie \u2013 przekraczaj\u0105ce 700 ppm. Szczeg\u00f3lnie wa\u017cny jest stosunek jon\u00f3w Cl- do SO4 2-, kt\u00f3ry powinien wynosi\u0107 co najmniej 2 : 1, ale znane s\u0105 browary kt\u00f3re stosuj\u0105 nawet 9 : 1. Musimy pami\u0119ta\u0107, \u017ce stosunek tych jon\u00f3w nie jest \u201emagiczny\u201d, tzn. stosunek 60 : 30 ppm jon\u00f3w Cl- do SO4 2- nie b\u0119dzie tak samo wyczuwany jak 300 : 150. Minimalne st\u0119\u017cenia to 50 ppm, ale maksymalne nie powinny przekracza\u0107 200 ppm dla jon\u00f3w Cl- i 500 ppm dla SO4 2-. Nigdy nie powinni\u015bmy przekroczy\u0107 zawarto\u015bci 800 ppm siarczan\u00f3w, gdy\u017c mo\u017ce to powodowa\u0107 problemy gastryczne.<\/p>\n<h6><strong>Oszcz\u0119dzania wody w browarze<\/strong><\/h6>\n<p>Skoro woda jest obecna niemal na ka\u017cdym etapie warzenia piwa, to jej oszcz\u0119dno\u015bci nale\u017cy szuka\u0107 praktycznie wsz\u0119dzie. Ka\u017cda oszcz\u0119dno\u015b\u0107 jest oparta na pi\u0119ciu strategiach: dostosowaniu przep\u0142yw\u00f3w, dostosowaniu posiadanego sprz\u0119tu, wymiana sprz\u0119tu na nowocze\u015bniejszy tam gdzie dostosowanie nie jest ju\u017c mo\u017cliwe, recyrkulacja wody lub u\u017cycie wody \u015bciekowej, modyfikacja proces\u00f3w na te o niskim zapotrzebowaniu wody lub nawet procesy bezwodne. Dobrze, aby w ka\u017cdym dziale by\u0142y zamontowane osobne przep\u0142ywomierze na wodoci\u0105gach \u2013 pozwoli to na lepsze monitorowanie i sprawniejsz\u0105 redukcj\u0119 zu\u017cycia wody. Wysoki stopie\u0144 automatyzacji bardzo u\u0142atwia kontrol\u0119 nad zu\u017cyciem wody \u2013 w przeciwnym wypadku za\u0142oga powinna by\u0107 szkolona i kontrolowana regularnie.<\/p>\n<p><!--nextpage--><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-10.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-7611\" src=\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-10.png\" alt=\"\" width=\"889\" height=\"915\" srcset=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-10.png 889w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-10-291x300.png 291w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-10-768x790.png 768w, https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/tabela-10-146x150.png 146w\" sizes=\"auto, (max-width: 889px) 100vw, 889px\" \/><\/a><em>Bibliografia<\/em><br \/>\n<em> 1. Brewers Association., Water and Wastewater: Treatment\/VolumeReduction Manual. Dost\u0119p: https:\/\/www.brewersassociation.org\/attachments\/0001\/1517\/Sustainability_-_Water_Wastewater.pdf<\/em><br \/>\n<em> 2. https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Hard_water<\/em><br \/>\n<em> 3. Olajire. A. A., 2012. The brewing industry and environmental challenges. Journal of Cleaner Production, 30, 1-21.<\/em><br \/>\n<em> 4. Palmer J., Kaminski C., 2013. Water: a comprehensive guide for breweriers. Brewers Publications, Boulder.<\/em><br \/>\n<em> 5. Pellettirti M., 2015. Quality menagment: essential planning for breweriers. Brewers Publications, Boulder.<\/em><br \/>\n<em> 6. Snyder S., 1997. The Brewmaster\u2019s bible: the gold standards for homebrewers. HarperCollins Publishers. New Jork<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>mgr in\u017c. Mateusz Gulej g\u0142\u00f3wny piwowar Browaru Stu Most\u00f3w Chocia\u017c w \u015bwiadomo\u015bci konsument\u00f3w piwo najcz\u0119\u015bciej kojarzy si\u0119 z chmielem, czasem ewentualnie ze s\u0142odem, to jednak woda jest zdecydowanie podstawowym surowcem do produkcji piwa. Najmocniejsze przyk\u0142ady gatunk\u00f3w piwnych tj. imperialny stout czy porter ba\u0142tycki sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z ponad 80% wody, a te najl\u017cejsze, jak berliner weisse [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":1559,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,6,5,48],"tags":[76],"class_list":["post-7596","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-browarnictwo","category-energia-woda-srodowisko","category-napoje-nektary-wody-oraz-soki","category-polecamy","tag-piwo"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v20.2.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa | bikotech.pl<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/\" \/>\n<link rel=\"next\" href=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa | bikotech.pl\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"mgr in\u017c. Mateusz Gulej g\u0142\u00f3wny piwowar Browaru Stu Most\u00f3w Chocia\u017c w \u015bwiadomo\u015bci konsument\u00f3w piwo najcz\u0119\u015bciej kojarzy si\u0119 z chmielem, czasem ewentualnie ze s\u0142odem, to jednak woda jest zdecydowanie podstawowym surowcem do produkcji piwa. Najmocniejsze przyk\u0142ady gatunk\u00f3w piwnych tj. imperialny stout czy porter ba\u0142tycki sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z ponad 80% wody, a te najl\u017cejsze, jak berliner weisse [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"bikotech.pl\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-03-27T14:04:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2020-03-27T15:24:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/beer-2-1195967-639x424.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"639\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"425\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"natalia\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"natalia\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/\",\"url\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/\",\"name\":\"Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa | bikotech.pl\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-03-27T14:04:06+00:00\",\"dateModified\":\"2020-03-27T15:24:25+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/#\/schema\/person\/124b5638088dc1c6cea6a124c315652f\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/\"]}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/\",\"name\":\"bikotech.pl\",\"description\":\"Innowacje, \u015brodowisko, technologie  - prosto i z sensem o przemy\u015ble spo\u017cywczym\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/#\/schema\/person\/124b5638088dc1c6cea6a124c315652f\",\"name\":\"natalia\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3bcf5457ae7578bc3030504001458ed6f84a959faa4b8579d74aa81e4fc16a71?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3bcf5457ae7578bc3030504001458ed6f84a959faa4b8579d74aa81e4fc16a71?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"natalia\"},\"url\":\"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/author\/natalia\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa | bikotech.pl","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/","next":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/2\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa | bikotech.pl","og_description":"mgr in\u017c. Mateusz Gulej g\u0142\u00f3wny piwowar Browaru Stu Most\u00f3w Chocia\u017c w \u015bwiadomo\u015bci konsument\u00f3w piwo najcz\u0119\u015bciej kojarzy si\u0119 z chmielem, czasem ewentualnie ze s\u0142odem, to jednak woda jest zdecydowanie podstawowym surowcem do produkcji piwa. Najmocniejsze przyk\u0142ady gatunk\u00f3w piwnych tj. imperialny stout czy porter ba\u0142tycki sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z ponad 80% wody, a te najl\u017cejsze, jak berliner weisse [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/","og_site_name":"bikotech.pl","article_published_time":"2020-03-27T14:04:06+00:00","article_modified_time":"2020-03-27T15:24:25+00:00","og_image":[{"width":639,"height":425,"url":"https:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/beer-2-1195967-639x424.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"natalia","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"natalia","Szacowany czas czytania":"10 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/","url":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/","name":"Woda jako g\u0142\u00f3wny surowiec do produkcji piwa | bikotech.pl","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.bikotech.pl\/#website"},"datePublished":"2020-03-27T14:04:06+00:00","dateModified":"2020-03-27T15:24:25+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.bikotech.pl\/#\/schema\/person\/124b5638088dc1c6cea6a124c315652f"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2020\/03\/27\/woda-jako-glowny-surowiec-do-produkcji-piwa\/"]}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.bikotech.pl\/#website","url":"https:\/\/www.bikotech.pl\/","name":"bikotech.pl","description":"Innowacje, \u015brodowisko, technologie  - prosto i z sensem o przemy\u015ble spo\u017cywczym","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.bikotech.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.bikotech.pl\/#\/schema\/person\/124b5638088dc1c6cea6a124c315652f","name":"natalia","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.bikotech.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3bcf5457ae7578bc3030504001458ed6f84a959faa4b8579d74aa81e4fc16a71?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3bcf5457ae7578bc3030504001458ed6f84a959faa4b8579d74aa81e4fc16a71?s=96&d=mm&r=g","caption":"natalia"},"url":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/author\/natalia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7596","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7596"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7596\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7629,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7596\/revisions\/7629"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1559"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7596"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}