\u015awiatowy przemys\u0142 mleczarski bazuje g\u0142\u00f3wnie na przetw\u00f3rstwie mleka pochodz\u0105cego od zwierz\u0105t prze\u017cuwaj\u0105cych. Zazwyczaj mleko to pochodzi od byd\u0142a hodowlanego, kt\u00f3rego dostarczycielami s\u0105 stada kr\u00f3w lub bawo\u0142\u00f3w. Wolumen tego mleka stanowi 96% \u015bwiatowej produkcji ca\u0142ego mleka na \u015bwiecie <\/em>[1]<\/em>. Wielb\u0142\u0105dy s\u0105 zwierz\u0119tami r\u00f3wnie\u017c dostarczaj\u0105cymi mleko spo\u017cywcze, kt\u00f3re jest szczeg\u00f3lnie znane w Azji i Afryce. Z uwagi na \u0142atw\u0105 adaptacj\u0119 i dobre prosperowanie w wi\u0119kszo\u015bci warunk\u00f3w klimatycznych wielb\u0142\u0105dy mog\u0105 by\u0107 hodowane tak\u017ce w warunkach klimatycznych panuj\u0105cych w Europie. <\/em><\/p>\n <\/p>\n W ostatnim czasie obserwuje si\u0119 poszukiwania alternatywnych \u017ar\u00f3de\u0142 do mleka krowiego czy bawolego z kt\u00f3rych mo\u017cna by produkowa\u0107 \u017cywno\u015b\u0107 dla alergik\u00f3w, w szczeg\u00f3lno\u015bci dla dzieci. Mleko pochodzenia wielb\u0142\u0105dziego mo\u017ce by\u0107 alternatywnym surowcem do produkcji \u017cywno\u015bci w\u0142a\u015bnie dla alergik\u00f3w. R\u00f3wnie\u017c inne w\u0142a\u015bciwo\u015bci, kt\u00f3re mleko wielb\u0142\u0105dzie posiada, mog\u0105 sk\u0142ania\u0107 do decyzji podj\u0119cia jego pozyskiwania i przetwarzania w wi\u0119kszej ilo\u015bci miejsc na \u015bwiecie.<\/p>\n W\u0142a\u015bciwo\u015bci mleka wielb\u0142\u0105dziego<\/strong><\/p>\n Mo\u017cna oczywi\u015bcie por\u00f3wnywa\u0107 szczeg\u00f3\u0142owo sk\u0142ady i w\u0142a\u015bciwo\u015bci mleka wielb\u0142\u0105dziego do krowiego i ludzkiego, co uczyniono w Tabeli 1. <\/em>poni\u017cej.<\/p>\n Tabela 1.<\/em><\/strong> Por\u00f3wnanie sk\u0142adu procentowego sk\u0142adnik\u00f3w mleka wybranych ssak\u00f3w, \u017ar\u00f3d\u0142o [2].<\/p>\n \u00a0<\/strong><\/p>\n Nawi\u0105zuj\u0105c do Tabeli<\/em> 1<\/em>. nale\u017cy nadmieni\u0107 najwa\u017cniejsze cechy odr\u00f3\u017cniaj\u0105ce mleko wielb\u0142\u0105dzie od krowiego. Mleko wielb\u0142\u0105dzie w por\u00f3wnaniu do krowiego zazwyczaj posiada mniejsz\u0105 ilo\u015b\u0107 t\u0142uszczu oraz laktozy. Ponadto jest bogatsze w takie sk\u0142adniki jak: potas, \u017celazo czy witamina C [3]. Obni\u017cona zawarto\u015b\u0107 laktozy mo\u017ce sprawia\u0107, \u017ce mleko wielb\u0142\u0105dzie b\u0119dzie odpowiednim zamiennikiem do mleka krowiego dla os\u00f3b cierpi\u0105cych na nietolerancj\u0119 laktozy [4].<\/p>\n Najwa\u017cniejszym wydaje si\u0119 jednak by\u0107, \u017ce mleko wielb\u0142\u0105dzie mo\u017ce:<\/p>\n <\/p>\n Por\u00f3wnuj\u0105c mleko wielb\u0142\u0105dzie z krowim nale\u017cy ponownie nadmieni\u0107, \u017ce mo\u017ce by\u0107 ono mniej alergiczne dla os\u00f3b cierpi\u0105cych na alergie pokarmowe, o czym poni\u017cej. Alergia na bia\u0142ka mleka krowiego (z ang. CMPA \u2013 cow\u2019s milk protein allergy<\/em>), jest najcz\u0119\u015bciej rozpoznawan\u0105 alergi\u0105 w\u015br\u00f3d noworodk\u00f3w i dzieci [5]. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 dzieci wyrasta z alergii na bia\u0142ka mleka krowiego przed 4 rokiem \u017cycia. S\u0105 jednak coraz cz\u0119stsze przypadki zatrzymywania alergii na te bia\u0142ka do ko\u0144ca \u017cycia. W tym przypadku tylko ca\u0142kowita eliminacja mleka krowiego z diety noworodk\u00f3w i dzieci jest rozwi\u0105zaniem [6]. Na rynku znale\u017a\u0107 mo\u017cna du\u017co hipoalergicznych preparat\u00f3w dla niemowl\u0105t bazuj\u0105cych na cz\u0119\u015bciowej lub ca\u0142kowitej hydrolizie bia\u0142ek z mleka krowiego. Dost\u0119pne s\u0105 tak\u017ce hipoalergiczne preparaty, bazuj\u0105ce wy\u0142\u0105cznie na mieszance aminokwas\u00f3w. S\u0105 one dobrymi alternatywami dla niemowl\u0105t i dzieci uczulonych na mleko krowie, redukuj\u0105c przy tym reakcje alergiczne [7]. \u00a0Jednak preparaty te nigdy nie wyeliminuj\u0105 reakcji alergicznej. Dodatkowo s\u0105 one s\u0142abe w zapachu i mog\u0105 mie\u0107 gorzki smak, st\u0105d te\u017c niekt\u00f3re niemowl\u0119ta i dzieci mog\u0105 je odrzuca\u0107. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym, nadal istnieje potrzeba znalezienia wi\u0119kszej ilo\u015bci alternatyw do hipoalergicznych preparat\u00f3w dla niemowl\u0105t i dzieci bazuj\u0105cych na mleku krowim.<\/p>\n Z uwagi na odmienn\u0105 kompozycj\u0119 bia\u0142ek i innych sk\u0142adnik\u00f3w w por\u00f3wnaniu do mleka krowiego (Tabela 1<\/em>), mleko wielb\u0142\u0105dzie w ostatnich latach znajduje si\u0119 w kr\u0119gu zainteresowa\u0144 naukowc\u00f3w jak i przemys\u0142u mleczarskiego. Po pierwsze w odr\u00f3\u017cnieniu do mleka krowiego, mleko wielb\u0142\u0105dzie nie zawiera \u03b2-laktoglobuliny, bia\u0142ka serwatkowego uwa\u017canego za jednego z najbardziej popularnych alergen\u00f3w w mleku krowim. R\u00f3\u017cnice w sekwencji aminokwas\u00f3w jak i w\u0142a\u015bciwo\u015bci innych bia\u0142ek wyst\u0119puj\u0105cych w mleku krowim i wielb\u0142\u0105dzim pozwalaj\u0105 wysun\u0105\u0107 hipotez\u0119, \u017ce mleko wielb\u0142\u0105dzie mo\u017ce by\u0107 mniej uczulaj\u0105ce w por\u00f3wnaniu do mleka krowiego i jest obiecuj\u0105c\u0105 alternatyw\u0105 dla dzieci cierpi\u0105cych na CMPA. Do tej pory badania dowiod\u0142y ze immunogenno\u015b\u0107 mleka wielb\u0142\u0105dziego jest podobna do krowiego, tak reakcja krzy\u017cowa mi\u0119dzy bia\u0142kami w mleku krowim i ich odpowiednikami w mleku wielb\u0142\u0105dzim jest ograniczona [8]. Te wnioski s\u0105 obiecuj\u0105c\u0105 baz\u0105 do dalszych badan nad u\u017cyteczno\u015bci\u0105 mleka wielb\u0142\u0105dziego w przypadku niemowl\u0105t i dzieci z alergi\u0105 na bia\u0142ka mleka krowiego.<\/p>\n Istnieje r\u00f3wnie\u017c tradycyjne przekonanie, \u017ce regularna konsumpcja mleka wielb\u0142\u0105dziego zmniejsza zapotrzebowanie cukrzyk\u00f3w na insulin\u0119 oraz zapobiega rozwojowi tej choroby. Dotychczasowe badania wykaza\u0142y, \u017ce mleko wielb\u0142\u0105dzie ma w\u0142a\u015bciwo\u015bci buforuj\u0105ce, st\u0105d te\u017c nie tworzy skrzepu w \u015brodowisku kwa\u015bnym. To mo\u017ce by\u0107 jeden z powod\u00f3w, kt\u00f3ry pozwala przej\u015b\u0107 insulinie znajduj\u0105cej si\u0119 w mleku przez uk\u0142ad pokarmowy, bez naruszenia jej struktury. Nast\u0119pnie insulina ta mo\u017ce wch\u0142on\u0105\u0107 si\u0119 w jelicie do krwioobiegu i skutecznie kontrolowa\u0107 poziom glukozy we krwi. Co wi\u0119cej, ma ona odporno\u015b\u0107 na proteoliz\u0119 czyli na rozk\u0142ad wi\u0105za\u0144 peptydowych i nast\u0119pny rozpad cz\u0105steczki [9]. Istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c przypuszczenia, \u017ce insulina z mleka wielb\u0142\u0105dziego mo\u017ce przej\u015b\u0107 bez degradacji do krwiobiegu. Zamkni\u0119cie jej w strukturze miceli, pozwala insulinie bezpiecznie przej\u015b\u0107 przez uk\u0142ad trawienny a\u017c do jelit. Micele w mleku wielb\u0142\u0105dzim s\u0105 znacznie wi\u0119ksze ni\u017c te w mleku krowim. Wielko\u015b\u0107 miceli ma zwi\u0105zek z wysok\u0105 temperatur\u0105 w jakiej \u017cyj\u0105 wielb\u0142\u0105dy oraz z ograniczonym dost\u0119pem wody. Jedna z kolejnych teorii wspomina o du\u017cej zawarto\u015bci w mleku wielb\u0142\u0105dzim bia\u0142ek, w swej strukturze podobnych do insuliny, takich kt\u00f3re j\u0105 na\u015bladuj\u0105 i stymuluj\u0105 funkcjonowanie kom\u00f3rek beta [10]. Nie ma natomiast jednoznacznego potwierdzenia powy\u017cszych teorii, ale badania kt\u00f3re przeprowadzono na grupie pacjent\u00f3w choruj\u0105cych na cukrzyc\u0119 potwierdzi\u0142y pozytywny wp\u0142yw spo\u017cywania mleka wielb\u0142\u0105dziego na popraw\u0119 stanu ich zdrowia. Po roku codziennego spo\u017cywania oko\u0142o 500 ml mleka wielb\u0142\u0105dziego u badanych zaobserwowano m in. obni\u017cenie st\u0119\u017cenia glukozy we krwi, przeciwcia\u0142 antyinsulinowych oraz hemoglobiny glikowanej [9]. Dodatkowo zmniejszy\u0142o si\u0119 zapotrzebowanie na dzienn\u0105 dawk\u0119 insuliny.<\/p>\n <\/p>\n Produkty z mlekiem wielb\u0142\u0105dzim dost\u0119pne na rynku <\/strong><\/p>\n Mleko wielb\u0142\u0105dzie komercyjnie i powszechnie dost\u0119pne jest w krajach Zatoki Perskiej. Z jego produkcji szczeg\u00f3lnie s\u0142yn\u0105 Zjednoczone Emiraty Arabskie UAE (United Arab Emirates<\/em>) [11]. W Europie produkcja mleka wielb\u0142\u0105dziego dopiero si\u0119 rozpoczyna. Znane s\u0105 ju\u017c farmy produkuj\u0105ce mleko wielb\u0142\u0105dzie w Holandii (http:\/\/www.kamelenmelk.nl\/en\/<\/a>) czy Wielkiej Brytanii (https:\/\/desertfarms.co.uk\/). R\u00f3wnie\u017c farmerzy du\u0144scy zaczynaj\u0105 rozwa\u017ca\u0107 budow\u0119 takich przedsi\u0119biorstw.<\/p>\n\n\n
\n MLEKO<\/td>\n Laktoza<\/td>\n Bia\u0142ko og\u00f3\u0142em<\/td>\n T\u0142uszcze<\/td>\n Kazeina<\/td>\n<\/tr>\n \n Wielb\u0142\u0105dzie<\/strong><\/td>\n 2,9-4,1<\/strong><\/td>\n 1,8-3,2<\/strong><\/td>\n 1,0-5,0<\/strong><\/td>\n 1,8-2,8<\/strong><\/td>\n<\/tr>\n \n Krowie<\/td>\n 3,6-5,3<\/td>\n 2,5-4,2<\/td>\n 2,7-5,5<\/td>\n 2,0-3,2<\/td>\n<\/tr>\n \n Ludzkie<\/td>\n 7,0-8,8<\/td>\n 2,0-2,3<\/td>\n 0,5-4,0<\/td>\n 1,0-1,2<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n \n
![\"\"](\"http:\/\/www.bikotech.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/1-300x225.png\")
<\/a><\/p>\n