{"id":11348,"date":"2021-04-02T11:14:30","date_gmt":"2021-04-02T09:14:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.agroindustry.pl\/?p=11348"},"modified":"2021-04-02T11:14:31","modified_gmt":"2021-04-02T09:14:31","slug":"wynalazki-oparte-na-materiale-biologicznym-jak-to-sie-robi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bikotech.pl\/index.php\/2021\/04\/02\/wynalazki-oparte-na-materiale-biologicznym-jak-to-sie-robi\/","title":{"rendered":"Wynalazki oparte na materiale biologicznym \u2013 jak to si\u0119 robi?"},"content":{"rendered":"\n

Jak opatentowa\u0107 nowe szczepy lub izolaty mikrobiologiczne?<\/em><\/p>\n\n\n\n


Jednym z podstawowych wymog\u00f3w, kt\u00f3rych spe\u0142nienie jest niezb\u0119dne dla uzyskania ochrony patentowej, jest ujawnienie szczeg\u00f3\u0142\u00f3w technicznych zastrzeganego wynalazku. Uprawniony z patentu otrzymuje bowiem prawo, kt\u00f3re przez okre\u015blony czas i na okre\u015blonym terytorium pozwala mu zabrania\u0107 innym korzystania z wynalazku w spos\u00f3b zarobkowy lub zawodowy. W zamian jednak musi on opisa\u0107 sw\u00f3j pomys\u0142 na tyle dok\u0142adnie, aby po ustaniu ochrony specjalista z danej dziedziny m\u00f3g\u0142 go urzeczywistni\u0107. Wynalazek po wyga\u015bni\u0119ciu patentu ma by\u0107 bowiem dost\u0119pny dla wszystkich.<\/p>\n\n\n\n


Obowi\u0105zek ujawnienia rozwi\u0105zania wi\u0105\u017ce si\u0119 wi\u0119c przyk\u0142adowo z drobiazgowym opisaniem budowy i zasady dzia\u0142ania urz\u0105dzenia, szczeg\u00f3\u0142owym opisaniem nowego sposobu, czy te\u017c na przyk\u0142ad sk\u0142adu mieszaniny lub kompozycji substancji itd. Sytuacja jednak mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 wyra\u017anie trudniejsza, je\u017celi wynalazek dotyczy dziedziny, w kt\u00f3rej wykorzystywane s\u0105 rozwi\u0105zania biotechnologiczne, opieraj\u0105ce si\u0119 na stosowaniu materia\u0142u biologicznego.<\/strong> W wielu przypadkach trudno wyobrazi\u0107 sobie opisanie organizmu jak na przyk\u0142ad szczepu bakterii w taki spos\u00f3b, \u017ceby specjalista m\u00f3g\u0142 uzyska\u0107 szczep identyczny lub o identycznych w\u0142a\u015bciwo\u015bciach. A przecie\u017c istota nowej technologii mo\u017ce nawet opiera\u0107 si\u0119 na nowym szczepie mikroorganizmu, kt\u00f3ry wykazuje korzystne cechy.<\/p>\n\n\n\n


Mimo tego, uzyskanie ochrony patentowej na spos\u00f3b wykorzystuj\u0105cy materia\u0142 biologiczny lub nawet na sam ten materia\u0142, taki jak szczep mikroorganizmu (o ile jest on nowy i ma zastosowanie przemys\u0142owe) nie jest wcale wykluczone.<\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n


Je\u017celi do realizacji rozwi\u0105zania niezb\u0119dne jest u\u017cycie materia\u0142u biologicznego, kt\u00f3ry nie jest powszechnie dost\u0119pny ani nie mo\u017ce zosta\u0107 w wystarczaj\u0105cy spos\u00f3b przedstawiony w opisie patentowym, ujawnienie mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 poprzez powo\u0142anie si\u0119 na dokonany depozyt tego materia\u0142u w kolekcji uznanej na podstawie umowy mi\u0119dzynarodowej lub w odpowiedniej kolekcji krajowej.<\/strong> Instytucja prowadz\u0105ca odpowiedni\u0105 kolekcj\u0119 nadaje numer depozytu i przechowuje z\u0142o\u017cone pr\u00f3bki w odpowiednich warunkach przez co najmniej 30 lat i b\u0119dzie je udost\u0119pnia\u0107 osobom trzecim od daty publikacji zg\u0142oszenia patentowego. W ten spos\u00f3b, gdyby kto\u015b chcia\u0142 urzeczywistni\u0107 wynalazek, np. po wyga\u015bni\u0119ciu jego ochrony lub na terytorium, na kt\u00f3rym patent nie obowi\u0105zuje, b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 skorzysta\u0107 z tak zdeponowanego materia\u0142u i obowi\u0105zek ujawnienia wynalazku zostaje spe\u0142niony.<\/p>\n\n\n\n


Przy pracach nad zg\u0142oszeniem patentowym dotycz\u0105cym tego typu technologii trzeba mie\u0107 na uwadze kilka czynnik\u00f3w. Od rodzaju materia\u0142u biologicznego b\u0119dzie zale\u017ca\u0142 wyb\u00f3r organu depozytowego. Kolekcji uznawanych mi\u0119dzynarodowo na podstawie traktatu budapeszta\u0144skiego jest obecnie ju\u017c kilkadziesi\u0105t na ca\u0142ym \u015bwiecie (z tego dwie w Polsce), ale ka\u017cda z tych instytucji przyjmuje wybrane rodzaje materia\u0142u. W naszym kraju mo\u017cliwe jest deponowanie szczep\u00f3w bakterii, grzyb\u00f3w lub dro\u017cd\u017cy (w Instytucie Biotechnologii Przemys\u0142u Rolno-Spo\u017cywczego im. prof. Wac\u0142awa D\u0105browskiego w Warszawie) lub bakterii i bakteriofag\u00f3w (w Instytucie Immunologii i Terapii Do\u015bwiadczalnej im. Ludwika Hirszfelda, PAN we Wroc\u0142awiu)<\/strong>. Inne typy materia\u0142u, np. kom\u00f3rki ro\u015blinne, trzeba zdeponowa\u0107 poza granicami Polski, co mo\u017ce podnie\u015b\u0107 koszty i wyd\u0142u\u017cy\u0107 czas niezb\u0119dny na dokonanie tej czynno\u015bci. A czas jest tu r\u00f3wnie\u017c istotnym czynnikiem, poniewa\u017c depozyt musi zosta\u0107 dokonany najp\u00f3\u017aniej w dniu z\u0142o\u017cenia zg\u0142oszenia patentowego. W praktyce jednak o depozyt powinno zadba\u0107 si\u0119 z wyprzedzeniem, na wypadek gdyby sk\u0142adany materia\u0142 uleg\u0142 zanieczyszczeniu lub obumar\u0142 w transporcie. Za\u015bwiadczenie potwierdzaj\u0105ce \u017cywotno\u015b\u0107 materia\u0142u organ depozytowy wydaje dopiero po pewnym czasie od z\u0142o\u017cenia, st\u0105d dla bezpiecze\u0144stwa zalecane jest zawsze przygotowanie i wys\u0142anie materia\u0142u jeszcze przed z\u0142o\u017ceniem samego zg\u0142oszenia patentowego.<\/p>\n\n\n\n

Istotn\u0105 kwesti\u0105 jest r\u00f3wnie\u017c kto dokonuje samego depozytu. W wielu jurysdykcjach jest bardzo istotne aby depozytu dokona\u0142a ta sama osoba, kt\u00f3ra sk\u0142ada zg\u0142oszenie patentowe lub aby zg\u0142aszaj\u0105cy przed Urz\u0119dem Patentowym dysponowa\u0142 przynajmniej bezwarunkowym upowa\u017cnieniem do korzystania z depozytu i ujawniania go do wiadomo\u015bci publicznej, wystawionym przez w\u0142a\u015bciciela depozytu przed dat\u0105 zg\u0142oszenia patentowego.<\/p>\n\n\n\n


Na koniec warto zaznaczy\u0107, \u017ce nie dla wszystkich wynalazk\u00f3w wykorzystuj\u0105cych materia\u0142 biologiczny depozyt b\u0119dzie bezwarunkowo konieczny<\/strong>. Przyk\u0142adowo, kwasy nukleinowe lub peptydy mo\u017cna zwykle w wystarczaj\u0105cy spos\u00f3b opisa\u0107 poprzez podanie ich sekwencji. Przeciwcia\u0142o mo\u017ce cz\u0119sto by\u0107 ujawnione poprzez wskazanie jego nowego antygenu lub przez struktur\u0119 region\u00f3w zmiennych. W wielu jednak przypadkach, takich jak rozwi\u0105zania wykorzystuj\u0105ce nowe szczepy i izolaty mikrobiologiczne, dokonanie depozytu mo\u017ce by\u0107 jedyn\u0105 mo\u017cliwo\u015bci\u0105 zapewnienia dostatecznego ujawnienia wynalazku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Autorka: dr Aleksandra So\u0142yga-\u017burek, rzecznik patentowy, Patpol<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Wi\u0119cej tekst\u00f3w eksperckich:<\/p>\n\n\n\n

\n
Chronione innowacje z zastosowaniem sztucznej inteligencji w przemy\u015ble spo\u017cywczym i rolnym<\/a><\/blockquote>